“De kunst is om ‘nieuw ontwikkelde middelen’ de mensen te laten inspireren en uit te dagen om hun ketensamenwerking naar een hoger plan te brengen”, hield hij zijn publiek voor. Verbeterprocessen zijn altijd processen van bewustwording. Juist op dit gebied kunnen bouw en scheepsbouw van elkaar leren. “Er is al veel ontwikkeld, dus laten we geen nieuwe wielen uitvinden maar juist wielen uitwisselen. Wat ons betreft staat de deur open.”

Klik hier voor de presentatie van Teus van Noordennen

Philips doet inmiddels ook zaken met Nivea Men (scheerapparaat en lotion ‘Nivea for Men’) en zelfs Swarovski. Want een kristallen usb-stick, wie zegt daar nee tegen?

Ook BIM vraagt om samenwerking tussen partijen die dat niet gewend zijn. “Denk niet dat een alliantie ‘gewoon’ blijft functioneren, als die eenmaal bestaat”, waarschuwt Rutten. “Wat dat betreft is het net een huwelijk.” Elkaar in de peiling houden dus: gaat het nog goed? Zo nee, waarom niet? Zolang iedereen voldoende win-win ervaart, zal de alliantie in stand blijven en zal de waarde groter zijn dan als iedereen voor zichzelf werkt. Een hart onder de riem van het BIM-minnend publiek…

Klik hier voor de presentatie van Ivo Rutten

Omdat BIM de samenwerking ondersteunt en zorgt voor procesoptimalisatie, zijn de resultaten succesvol: lagere projectkosten, kortere doorlooptijd en hogere kwaliteit. BIM kan zijn werk echt goed gaan doen als de bouwer gaat optreden als ketenregisseur, vooral bij geïntegreerde contracten. Ook zijn er diverse sectoractiviteiten nodig: namelijk het initiëren van softwareontwikkelingen en de  ontwikkeling van (open) uitwisselingsstandaarden en standaard objectenbibliotheken

Adriaanse heeft in opdracht van PSIBouw ook onderzoek gedaan naar zes praktijkprojecten waarin met BIM werd gewerkt. De geleerde lessen hieruit heeft hij verwerkt in de publicatie “Een richtlijn voor de invoering van ICT in bouwprojecten”. Het eerste exemplaar hiervan werd uitgereikt aan Ron Voskuilen. Het boekje is te bestellen via a.adriaanse@ballast-nedam.nl

Klik hier voor de presentatie van Arjen Adriaanse

Wat NL Ingenieurs betreft hoeft niemand meer de kansel op om te pleiten voor een grootschalige introductie van BIM in de sector. Iedereen is ervan overtuigd dat BIM de toekomst in handen heeft: zelfs het enige succesvolle toekomstscenario is. Ingenieursbureaus zijn daarin goed gepositioneerd, aldus Oortwijn, hoewel het huidige businessmodel wel om aanpassingen vraagt om iedereen te laten profiteren ervan. NL lngenieurs wil het gezamenlijke optrekken hierin faciliteren.

Klik hier  voor de presentatie van Paul Oortwijn

De Rijksgebouwendienst wil een informatienorm voorschrijven die zo concreet is, dat marktpartijen daadwerkelijk op een hoger niveau gaan digitaliseren. Uiteraard heeft de Rgd er baat bij als andere opdrachtgevers in B&U zich daarbij aansluiten. Intern kan de Rgd via actuele thema’s (b.v. brandveiligheid, legionella en de ruimtelijke toetsing van geïntegreerde contracten) het werken met BIM bevorderen. Een succesvolle implementatie van BIM draait om een gecontroleerd proces en draagvlakverbreding, intern en extern, benadrukt Vermeulen.

Klik hier voor de presentatie van Alex Vermeulen

De presentatie van spreker BAM-bestuurslid Rob van Wingerden volgt binnenkort op deze plek. 

De BIR-strategie beweegt zich langs drie assen:

·         Mensen (gedrag), processen
·         Standaarden, bouwafsprakenstelsels
·         ICT hulpmiddelen

Voor de BIR ligt het zwaartepunt van haar activiteiten op de implementatie van BIM, dus op de as Mensen. Hiervoor wordt gewerkt aan het het Handboek 'best practices' en worden opleidingen en werkbijeenkomsten georganiseerd. Onderwijs en wetenschap kunnen zorgen voor een stevige impuls door de ontwikkeling van curricula op hbo en universiteit.

De BIR wil standaarden blijven ondersteunen door te sturen op onderlinge afstemming en internationale aansluiting.

Ook wil de Raad ICT-leveranciers verleiden om open standaarden in te bouwen in hun software, zodat systeemonafhankelijke uitwisseling van (digitale) informatie tussen ketenpartners mogelijk wordt.

De BIR stuurt ontwikkelingen op strategisch niveau, ondersteund door haar programmabureau. In overleg met ketenpartners wil de Raad ambitieuze maar haalbare doelen stellen. Dit kan door het commitment van partijen te verwerven en partnerschap met kennisinstituten te zoeken. Als in 20% van projecten BIM, c.q. afsprakenstelsels, worden toegepast, kan de BIR zichzelf opheffen: dan is de implementatie zover gevorderd dat het daarna vanzelf verder verspreidt.

Maar zover is het nog niet. Vandaar dat de aanwezigen hierna werd gevraagd de intentieverklaring te ondertekenen. Deze verklaring is uniek in zijn soort: voor het eerst spreken opdrachtnemers, opdrachtgevers, softwarebedrijven en kennis- en onderwijsinstellingen zich gezamenlijk krachtig uit voor een snelle introductie van BIM. De ondertekenaars waren:
 

Rijkswaterstaat Dienst Infrastructuur Rijksgebouwendienst Gemeentewerken Rotterdam ProRail Bouwend Nederland Strukton BAM Ballast Nedam Heijmans Strukton Dura Vermeer

NL Ingenieurs Uneto VNI SBR CROW Stichting Vernieuwing Bouw BNA Bentley Systems Kraan Bouwcomputing Van Meijel Automatisering BNA

Met de verklaring geven de ondertekenaars aan betrokken te zijn bij het belang van BIM en dat ze zich inzetten voor implementatie van BIM bij de eigen organisatie of de leden van de branche. En: dat ze bereid zijn samen te werken over de grenzen van de eigen organisatie heen. Daarop stoelt immers ook het hele principe van BIM.

“Eind dit jaar bezien we opnieuw waar we staan”, besloot Voskuilen. Hij sprak de verwachting uit dat er dan inmiddels ketenintegratie op basis van groeiend vertrouwen is ontstaan zodat het mogelijk is naar concretere afspraken toe te werken.

 Klik hier voor de presentatie van Ron Voskuilen

Op de tweede dag van het BIR-congres verzamelden zich meer dan 100 bezoekers in het sfeervolle Fort Voordorp voor het uitgebreide seminar. Na de indrink-koffie gaf BIR-programmadirecteur Hans Nijssen tekst en uitleg bij het Strategieplan, zoals dit de avond ervoor was gepresenteerd.  

Klik hier voor de presentatie over het Strategieplan

The making of… an objectenbieb

Daarna gaf BIR-lid Aart van Gelder (algemeen directeur Imtech Projects) een inkijk in het proces van ontwikkeling van een objectenbibliotheek in de installatiebranche, nu bekend als ETIM. Een paar pioniers gingen hier vanaf de jaren tachtig mee aan de slag. Van Gelder definieerde een paar kritische momenten in dit proces.

 Zo was de adoptie van ETIM door softwarebedrijven en de handelskolom niet eenvoudig, net als de implementatie door de installatiebedrijven zelf. Maar het heeft geloond: het aantal bedrijven dat nu met  ETIM werkt, genereert samen 70% van de omzet. Kortom, is Van Gelders boodschap, ga vooral door met de ontwikkeling van de bibliotheken, zoals CROW en STABU nu doen voor GWW resp. B&U. Deze ‘biebs’ zijn immers de brandstof voor een goedwerkend BIM en daarmee cruciaal voor een succesvolle implementatie.

 Klik hier voor de presentatie van Aart van Gelder

 Parallelsessies: 8 onderwerpen

Na het plenaire gedeelte konden de meer dan 100 aanwezigen kiezen uit 8 onderwerpen:

 ·         Software voor BIM- applicaties
·         VISI
·         2D CAD-afsprakenstelsels
·         COINS
·         Objectenbibliotheken
·         Juridische en bestuurlijke aspecten
·         BIM-omgeving
·         Implementatie van BIM

  Klik hier voor de impressies, presentaties en verslagen van deze sessies.

Bij de plenaire afsluiting, rond vieren, was de zaal nog steeds goed gevuld: een prima graadmeter voor het enthousiasme van de deelnemers over de geboden inhoud. “Neem wat u vandaag heeft gehoord vooral mee naar huis en uw organisatie”, luidde de oproep van BIR-voorzitter Aart van Gelder. “Daar moet het echte werk namelijk gaan gebeuren, de komende tijd.” Hij blikte terug op een geslaagd congres en hoopte voor 2011 op minstens een verdubbeling qua omvang. Gezien de aardige uitloop van de borrel was ook het netwerken ter afsluiting een geslaagd onderdeel.

Alex Pastoors, beleidsmedewerker ontwerpproces en techniek bij BNA:
“De BIR zou de regie moeten hebben over de implementatie van BIM in de sector. De grote uitdaging hierbij is om het MKB te bereiken. Goede afspraken tussen de BIR en de brancheorganisaties zijn hiervoor essentieel. De BNA ziet in BIM een middel om de kwaliteit van een gebouw te verhogen, zowel architectonisch als bouwkundig. De focus ligt op dit congres op de techniek: dat is prima, maar de culturele ontschotting binnen de keten is net zo belangrijk. Dit is een belangrijke taak voor de brancheorganisaties.”

Egbert Braaksma, senior consultant Strukton Rail:
“Uit diverse sessies bleek dat het sleutelprobleem van implementatie ligt bij vertrouwen. Het vertrouwen hebben dat je investeert in iets waar je zelf ook de vruchten van gaat plukken. Dat geloof is nu nog te weinig verbreid, maar de meerwaarde komt pas vrij als alle partijen meedoen. Een deel van de meerwaarde is voorkomen van faalkosten, dat is op zich al moeilijk aantoonbaar. Zelf vind ik dat opdrachtgevers een trekkersrol moeten gaan vervullen. De enorme schat aan informatie die  een BIM genereert is niet alleen in de ontwerp en bouwfase maar juist ook in de gebruiksfase bijzonder waardevol.  Waardering door de opdrachtgever voor initiatieven op dit gebied door de opdrachtnemer zou bijvoorbeeld kunnen door pluspunten te geven aan een aanbiedende partij die met een BIM wil werken.”

Margriet Jansz, programmacoördinator ICT Regie:
“Bij ICTRegie bereid ik momenteel, samen met Taskforce ICT, een onderzoek voor over de impliciete verwachtingen die mensen hebben als ze met BIM, als voorbeeld van een ICT-product, gaan werken. Een succesvol product voldoet namelijk aan die verwachtingen. Neem het EPD, het  elektronisch patiëntendossier: dit slaat veel minder aan dan verondersteld. Dat komt omdat de behoeften en vooral ook de waarden van de gebruikers ervan niet zijn onderzocht, en daarom niet meegenomen. Hetzelfde kan met BIM gebeuren, dat moeten we zien te voorkomen. Zoals Hans Nijssen ook opmerkte: er moet een duidelijke koppeling zijn tussen de marktvraag en het product.”

Henk van Zeeland, secretaris van BuildingSmart Benelux Chapter:
“Knap dat er hier 100 man zijn komen opdagen, terwijl de Bouwbeurs ook loopt. Als secretaris van BuildingSmart Benelux Chapter heb ik geen enkele twijfel over het nut van BIM. Er zijn nog kinderziektes, maar die verdwijnen ook weer. Wij als onderzoeksbureau maken ons sterk voor de invoering van quality checkers in de verschillende soorten BIM modellen. Gelukkig  is veel in de bouw al technisch normatief geregeld, dus het is zaak om over goede input-data voor kwaliteitsbepaling te kunnen beschikken. Binnen onze vereniging wordt daar hard aan gewerkt.”